Edhe pse kalimi në kohën e dimrit pritet nga shumë njerëz me lehtësim sepse “flemë” një orë më shumë, në praktikë ndodh shpesh e kundërta pasi ndihemi më të lodhur, më të irrituar dhe e kemi më të vështirë të zgjohemi.
Ndryshimi i ritmit prej vetëm 60 minutash mund të prishë orën tonë biologjike dhe pasojat janë më të dukshme gjatë ditëve dhe madje javëve të para.
Pse ndihemi më të lodhur dhe të përgjumur?
Trupi ynë funksionon sipas një ritmi të brendshëm, të njohur si ritmi cirkadian, i cili rregullon gjumin, sekretimin e hormoneve, oreksin dhe nivelet e energjisë. Kur ora lëviz, trupi duhet të përshtatet me ritmin e ri të ditës dhe natës.
Në muajt e vjeshtës dhe të dimrit, ditët më të shkurtra krijojnë një problem shtesë, mungesa e dritës natyrale çon në një sekretim të shtuar të melatoninës, hormonit të gjumit, gjë që na bën më të përgjumur dhe më të vështirë zgjimin në mëngjes.
Si ndikon ndryshimi i motit në shëndet?
Ekspertët theksojnë se kalimi në kohën e dimrit mund të ndikojë përkohësisht te:
cilësia e gjumit – shumë zgjohen gjatë natës ose ndihen sikur nuk janë pushuar mjaftueshëm
humori – disa njerëz përjetojnë simptoma të depresionit sezonal për shkak të mungesës së dritës
përqendrimi dhe produktiviteti, veçanërisht në ditët e para pas ndryshimit
tensioni i gjakut dhe rrahjet e zemrës, tek njerëzit që janë të ndjeshëm ndaj ndryshimeve në rutinë dhe gjumë.
Si ta lehtësojmë kalimin në kohën e dimrit?
– Që trupi të përshtatet më lehtë, rekomandohen disa hapa të thjeshtë:
– Prezantoni një përshtatje graduale – disa ditë para se të zhvendosni orën, shkoni në shtrat 15 minuta më herët
– Në mëngjes, dilni në dritë natyrale, qoftë edhe për një shëtitje të shkurtër, sepse drita “rivendos” orën biologjike.
– Shmangni ushqimet e rënda dhe kafeinën në mbrëmje, pasi ato prishin më tej gjumin
– Mbani një rutinë të të shkuarit në shtrat dhe të zgjimit, madje edhe në fundjavë.
Nëse ende ndjeni lodhje, pagjumësi ose ndryshime humori pas disa ditësh, është e mundur që ju nevojitet më shumë kohë për t’u përshtatur, veçanërisht nëse jeni të prirur ndaj stresit ose keni gjumë të çrregullt.
Na prek më shumë sesa mendojmë
Edhe pse duket i padëmshëm, ndryshimi në orën e dimrit ndikon në bioritmin tonë më shumë nga sa mendojmë.
Në vend që të mbështetemi te “një orë shtesë gjumë”, është më mirë t’i japim vetes hapësirë për të pushuar gjatë kësaj periudhe, të ngadalësojmë ritmin dhe të përshtatemi me alternimin natyror të ditës dhe natës.
